Mã QR Giả Mạo Là Gì? 7 Cách Kiểm Tra Trước Khi Quét

Mã QR Giả Mạo Là Gì? 7 Cách Kiểm Tra Trước Khi Quét

Mã QR xuất hiện ngày càng phổ biến trong thực đơn nhà hàng, bãi gửi xe, sự kiện, hóa đơn và giao dịch thanh toán. Chỉ với camera điện thoại, người dùng có thể mở một đường dẫn hoặc truy cập thông tin mà không phải nhập địa chỉ website thủ công. Tuy nhiên, sự tiện lợi này cũng bị lợi dụng để phát tán mã QR giả mạo, dẫn người quét đến trang đăng nhập hoặc thanh toán không chính thức. Ủy ban Thương mại Liên bang Hoa Kỳ (FTC) đã cảnh báo vào tháng 9/2026 về thủ đoạn kẻ gian dán đè mã QR khác lên mã thanh toán hợp pháp tại các điểm đỗ xe. Vì vậy, quét QR an toàn không chỉ là thao tác mở camera mà còn cần kiểm tra nơi đặt mã và địa chỉ website sau khi quét.

6 dấu hiệu cần kiểm tra trước khi quét mã QR (Ảnh: Nắng Mới)

Mã QR Giả Mạo Hoạt Động Như Thế Nào?

Nhận Biết Những Tình Huống Có Nguy Cơ

Mã QR giả mạo là mã được tạo hoặc thay thế nhằm dẫn người dùng tới trang web độc hại, biểu mẫu thu thập dữ liệu, trang thanh toán giả hoặc nội dung lừa đảo. Kẻ gian có thể gửi mã qua email, tin nhắn, kiện hàng không rõ người gửi hoặc dán một lớp mã mới lên mã thật tại nơi công cộng.

Đáng chú ý, mã QR không tự cho biết đường dẫn bên trong có đáng tin hay không. Một hình ảnh được thiết kế đẹp, có logo ngân hàng hoặc thương hiệu quen thuộc vẫn có thể dẫn đến địa chỉ giả. Do đó, đừng coi vẻ ngoài của mã là bằng chứng xác thực.

Kiểm Tra Đường Link Trước Khi Mở

Sau khi quét, nhiều ứng dụng hiển thị địa chỉ website trước khi người dùng truy cập. Hãy đọc kỹ tên miền, kiểm tra lỗi chính tả, ký tự bị thay thế và các phần mở rộng bất thường. Chẳng hạn, tên thương hiệu xuất hiện trong một đường dẫn dài không có nghĩa tên miền chính là website chính thức của thương hiệu đó.

Không đăng nhập tài khoản, nhập mật khẩu, mã OTP hoặc thông tin thẻ nếu đường dẫn chưa được xác minh. Khi QR được dùng để thanh toán, nên đối chiếu tên người nhận và số tiền trên ứng dụng ngân hàng trước khi xác nhận.

5 bước xử lý khi đã quét mã QR dẫn đến trang đáng ngờ (Ảnh: Nắng Mới)

Mã QR Giả Mạo: 7 Cách Phòng Tránh Và Xử Lý Khi Đã Quét

Thực Hiện 5 Bước Kiểm Tra Trước Khi Quét

Trước tiên, quan sát xem mã có bị bong, dán chồng hoặc đặt lệch trên bảng thông tin hay không. Tiếp theo, ưu tiên mã QR từ website, ứng dụng hoặc nhân viên có thể xác minh. Sau khi quét, xem trước địa chỉ URL thay vì mở ngay. Nếu website yêu cầu cài ứng dụng lạ, cấp quyền bất thường hoặc nhập thông tin nhạy cảm không liên quan, hãy đóng trang. Với mã QR thanh toán, có thể tự mở ứng dụng ngân hàng hoặc ví điện tử chính thức và kiểm tra giao dịch theo hướng dẫn của đơn vị cung cấp. Đây là lựa chọn thận trọng hơn khi không xác minh được nguồn mã.

Làm Gì Nếu Đã Truy Cập Trang Đáng Ngờ?

Nếu chỉ mở trang nhưng chưa nhập thông tin, hãy đóng trang và không tải tệp hoặc cấp quyền. Nếu đã nhập mật khẩu, đổi mật khẩu ngay từ ứng dụng hoặc website chính thức; đặc biệt ưu tiên email, ngân hàng và tài khoản dùng chung mật khẩu. Nếu đã cung cấp thông tin thanh toán, liên hệ ngân hàng hoặc đơn vị phát hành thẻ để kiểm tra và yêu cầu biện pháp bảo vệ phù hợp.

FTC khuyến nghị kiểm tra giao dịch tài chính sau khi nghi ngờ quét mã lừa đảo. FBI cũng cảnh báo QR trên kiện hàng không rõ nguồn gốc có thể được sử dụng để dẫn tới website giả hoặc tải phần mềm độc hại. Bạn có thể đọc cảnh báo mới của FTC về mã QR bị dán đè và khuyến cáo của FBI về QR trong kiện hàng không mong muốn. Trong quá trình bảo vệ thiết bị, bạn cũng có thể tham khảo bài Pin Laptop Bền Hơn: Cách Sạc Và Dùng Máy Đúng Cách và các mẹo vặt hữu ích trên Nắng Mới Yêu Thương.

Mã QR là công cụ tiện lợi nhưng không tự bảo đảm website phía sau an toàn. Hãy kiểm tra vị trí đặt mã, xem trước URL, xác minh bên nhận tiền và tránh nhập thông tin nhạy cảm vào trang chưa rõ nguồn. Nếu đã lỡ cung cấp dữ liệu, hãy xử lý từ kênh chính thức càng sớm càng tốt.